گزارش تازه از زیست بوم دانش بنیان؛
دانش بنیان ها مانع خروج ۱۸ میلیارد دلار ارز از کشور شدند
به گزارش بازار پرواز، یک مدیر دانش بنیان اظهار داشت: میزان تولید شرکت های دانش بنیان تا انتهای سال ۱۴۰۳ حدود ۲۵ میلیارد دلار بوده و این شرکتها حدود ۱۸ میلیارد دلار از خروج ارز جلوگیری کرده اند.
به گزارش بازار پرواز به نقل از مهر، مصطفی عرب، مدیرعامل شرکت دانش بنیان اعتبارسنجی ارزش آفرین اعتماد، در همایش رونمایی از ششمین گزارش زیست بوم دانش بنیان که امروز در محل صندوق نوآوری و شکوفایی برگزار گردید، با بیان امیدواری نسبت به اثربخشی برنامه های تدوین شده برای انتشار این گزارش، اظهار داشت: در این عرضه به موضوعات و آمارهای کلیدی مندرج در گزارش می پردازم. وی ادامه داد: ماموریت شرکت از سال ۱۳۹۷، توسعه سامانه های مدیریت ریسک اعتباری مبتنی بر پردازش داده های مالی و اعتباری بوده که تا حالا منجر به راه اندازی چهار تا پنج سامانه همچون سامانه های «استعلام»، «سنجش»، «رسوب»، «ظرفیت» و «سلامت مالی» شده است. در کنار این، پردازش کلان داده های تجمیع شده، امکان عرضه آمارهای حوزه دانش بنیان را فراهم نموده و هدف امروز، عرضه آمار و اطلاعات در رابطه با ششمین دوره این گزارش است. مدیرعامل این شرکت دانش بنیان اشاره کرد: در طول این سال ها کوشش شده تا گزارش از نظر کمی و کیفی توسعه یابد. از نظر کمی، هر سال فصل جدیدی به گزارش افزوده شده که سال جاری «فصل زیرساخت های فناوری» و سال قبل «فصل داده های صادرات و تجارت شرکتهای دانش بنیان» به آن افزوده شد. از نظر کیفی هم با دقت بخشی به محتوا و گنجاندن شاخصهای کمکی در سنجش اقتصاد دانش بنیان، ارتقاء صورت گرفته است. عرب استمرار در تهیه گزارش را نکته دیگری برشمرد و اشاره کرد: این تداوم بدون حمایت صندوق نوآوری و شکوفایی و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری ممکن نبود. بررسی روندی داده ها می تواند در تحلیل، سیاستگذاری و برنامه ریزی برای اقتصاد دانش بنیان بسیار اثرگذار باشد. وی با اشاره به دسترس پذیر و شفاف بودن این گزارش برای عموم، آنرا بستری مناسب برای تصمیم گیری در عرصه اقتصاد دانش بنیان دانست و اضافه کرد: گزارش های مشابه مبتنی بر تحلیل ریزداده ها، کمتر بصورت عمومی منتشر می شوند که در این مورد، نگاه مثبت معاونت علمی و فناوری راهگشا بوده است. این فعال فناور در رابطه با فرایند تهیه گزارش توضیح داد: این فرایند حدود ۹ تا ۱۰ ماه به طول می انجامد و از جمع آوری و پاک سازی ریزداده ها شروع می شود. بعد از ورود به پایگاه داده رابطه ای و طراحی شاخصهای کیفی عملکرد، داده ها مصورسازی و در نهایت در قالب گزارش نهائی عرضه می شود. عرب تاکید کرد: شاخصهای مورد استفاده در گزارش، مبتنی بر استانداردهای بین المللی و نیازهای سیاست گذاران این حوزه طراحی شده و دقت آنها — به علت پردازش ریزداده ها بجای اتکا بر پرسش نامه یا اظهارنظر — در بسیاری حوزه ها ۱۰۰ درصد و در سایر حوزه ها بالای ۷۰ تا ۸۰ درصد است. وی در قسمت دیگری از سخنان خود، با اشاره به هدف برنامه هفتم توسعه برای رسیدن به ۳۰ هزار شرکت دانش بنیان و سهم ۷ درصدی اقتصاد دانش بنیان، به مبحث چرخه عمر شرکتهای این حوزه پرداخت و اظهار داشت: نرخ شکست استارتاپ ها و شرکتهای دانش بنیان در جهان مشخص است؛ بطوریکه ممکنست تا ۵۰ درصد آنها در ۵ سال اول و تا ۹۰ درصد در ۱۰ سال اول از بین بروند. این امر اغلب نه به علت ضعف فناوری، که به علت عدم توجیه اقتصادی در مرحله تجاری سازی رخ می دهد. این مدیر دانش بنیان با اعلان اینکه آمار شرکتهای دانش بنیان به طور معمول بصورت تجمعی و حدود ۱۰۰ شرکت گزارش می شود، اظهار داشت: تا انتهای سال ۱۴۰۰، تعداد این شرکتها به ۱۲، ۶۹۲ مورد رسیده که از این شمار، ۲، ۵۰۰ شرکت تمدید نشده اند. پیشبینی می شود در سالیان آینده، شاهد شرکت هایی باشیم که با وجود گذشت بالاتر از ۵ سال از تاریخ دانش بنیان شدن، هنوز در مرحله نوپایی قرار دارند. عرب در ادامه سخنان خود در این همایش اضافه کرد: قسمتی از شرکتهای دانش بنیان به علت عدم طی فرآیندهای تکمیلی شخصیت سازی حقوقی، احتمالا در سالهای آینده از چرخه فعالیت خارج خواهند شد و این رقم بیشتر می شود. وی به مبحث «نحوه سنجش اقتصاد دانش بنیان» اشاره نمود و اظهار داشت: علاوه بر شاخص سهم از GDP که در برنامه هفتم توسعه هدف گذاری شده، در این گزارش شاخصهای دیگری مانند سهم اشتغال، سهم از تسهیلات بانکی فعال، سهم از بازار سرمایه و همینطور شاخصهای جایگزینی عرضه شده است. همچون این شاخصهای جایگزین می توان به «میزان ممانعت از خروج ارز» و «میزان نفوذ فناوری در رشته های فعالیت مختلف» اشاره نمود. مدیرعامل این شرکت دانش بنیان با عرضه مثالی توضیح داد: میزان تولید شرکتهای دانش بنیان تا انتهای سال ۱۴۰۳ حدود ۲۵ میلیارد دلار بوده، در حالیکه ارزبری این شرکتها بین ۴ تا ۶ میلیارد دلار تخمین زده می شود. بدین سبب می توان گفت این شرکتها حدود ۱۸ میلیارد دلار از خروج ارز جلوگیری کرده اند. مقایسه این رقم با کل واردات کشور (حدود ۱۰۰ میلیارد دلار سالانه) می تواند جایگاه حقیقی تر بخش دانش بنیان را نشان دهد.
۵ درصد از شرکتهای دانش بنیان ۹۰ درصد تسهیلات بانکی را جذب می کنند
عرب به مبحث «اهمیت شرکتهای بزرگ به عنوان پیشران اقتصاد دانش بنیان» پرداخت و اظهار داشت: آمارهای گزارش نشان داده است که حدود ۵ درصد از شرکتهای دانش بنیان، حدود ۹۰ درصد از تسهیلات بانکی را جذب می کنند. این گروه ۷۴ درصد از درآمد کل، ۸۵ درصد از درآمد محصولات دانش بنیان، ۸۴ درصد از صادرات و ۶۶ درصد از اشتغال این بخش را هم ایجاد می کنند. این دوگانگی (تمرکز منابع در عده محدود) به طراحی برنامه های متفاوت منجر شده است؛ همچون برنامه «عرضه دانش بنیان» برای شرکتهای پیشران و برنامه هایی مانند «ارزش گذاری دارایی نامشهود» و «اصلاح ساختار مالی» برای شرکتهای نوپا با سهم کمتر. وی نقش بازار سرمایه را هم کلیدی خواند و اظهار داشت: نقش بورس، فرابورس و خصوصاً بازار نوآفرین (که اخیراً شکل گرفته) در پذیرش شرکتها و انتشار اوراق برای شرکتهای دانش بنیان، به تفصیل در گزارش بررسی شده است. این مقام مسئول در قسمت دیگری از سخنان خود، «تأمین مالی» را موتور محرک اقتصاد دانش بنیان دانست و به یک صدمه شناسی اشاره کرد: باآنکه سهم تأمین مالی با سهم این شرکتها از اقتصاد متناسب است، اما توزیع آن ناهمگون است؛ بطوریکه درصد کمی از شرکت ها، بخش عمده ای از تسهیلات را دریافت می کنند و خیلی از شرکتها فاقد تسهیلات فعال می باشند. وی با اشاره به روند بهبود این شاخص اظهار داشت: در سال ۱۳۹۹ تنها ۲۲ درصد از شرکتهای دانش بنیان تسهیلات بانکی فعال داشتند که با برنامه ریزی های انجام شده (مانند برنامه «هزار فناور») این رقم حالا به ۳۹ درصد رسیده و امیدواریم روند صعودی ادامه یابد. عرب با تکیه بر نقش کلیدی بانکها در تأمین مالی، از طراحی شاخصهای کلیدی عملکرد برای شناسایی بانکهای پیشرو در این عرصه اطلاع داد. یکی از این شاخص ها، «تخصصی سازی ماموریت خدمات دهی به شرکتهای دانش بنیان» است. به عنوان مثال، بانک کارآفرین در سه سال اخیر، بالاتر از ۱۲ تا ۱۳ درصد از سبد خدمات خویش را به این بخش اختصاص داده و عملا این ماموریت را سرلوحه کار خود قرار داده است. وی ادامه داد: در رتبه بندی بانکها بر طبق این شاخص، عموماً بانکهای خصوصی تر که ماموریت خویش را خدمات به حوزه دانش بنیان تعریف کرده اند، عملکرد بهتری دارند. وی به فصل جدید «زیرساخت علم و فناوری» که سال جاری به گزارش افزوده شده اشاره نمود و اظهار داشت: در تعامل با معاونت سیاست گذاری، زیرساخت های شناسایی شده شامل ۱۹۰۰ زیرساخت استقرار، ۴۹۹ زیرساخت تجاری سازی، ۲۲۷ نهاد مالی و ۱۹۳۰ مورد دیگر است که در گزارش به تفصیل به آن پرداخته شده است. وی با اشاره به داده های فصل جدید «زیرساخت های علم و فناوری» در این گزارش اظهار داشت: بررسی ها نشان داده است حدودا ۶۰ درصد از شرکتهای دانش بنیان کشور، حداقل یکی از دفاتر یا واحدهای خویش را در لابراتوار های معتبر مستقر کرده اند. همچنین، سهم پارک های علم و فناوری هم قابل توجه است و حدوداً یک سوم از این شرکتها (معادل ۳۳ درصد) حداقل یک دفتر در این پارک ها دارند. عرب در ادامه، مهم ترین صدمه شناسایی شده در این عرصه را اینطور برشمرد: صدمه ای که در این مساله به آن رسیدیم، "تعدد عناوین و مراکز با کارکردهای مشابه و نبود یک متولی واحد" است. این پراکندگی و نبود مدیریت یکپارچه، می تواند به موازی کاری و کاهش راندمان در اکوسیستم فناوری کشور منجر شود. مدیرعامل ابن شرکت دانش بنیان به دیگر بخش های تازه نگاشته شده در گزارش ششم اشاره و اشاره کرد: یکی دیگر از مباحثی که به فراخور نیازهای اکوسیستم به آن پرداختیم، ایجاد فصل "آمایش سرزمینی" است. باتوجه به درخواست های مکرر دوستان در صندوق نوآوری و شکوفایی و هم نمایندگان مجلس در سفرهای استانی، آمار و اطلاعات شرکتهای دانش بنیان را به تفکیک استانها و مناطق کشور عرضه کردیم. وی ادامه داد: با حمایت معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، مبحث رصد بخشی و بین بخشی را هم پیگیری می نماییم. به عنوان مثال، درحال تعامل با وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات هستیم تا سهم اقتصاد دانش بنیان در عرصه فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) را به دقت بسنجیم. همچنین، درحال پردازش اطلاعات برای ارتباط دادن دسته بندی های فناوری به کدهای بین المللی مانند HS Code یا کد آیسیک هستیم. این کار به ما امکان می دهد وضعیت اقتصاد دانش بنیان را در تعامل با بخش های مختلف اقتصادی و ارگان های دولتی، با دقت و استاندارد بهتری رصد و تحلیل نماییم.
منبع: flybazar.ir
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب